Jan Tarnowski

Tarnowski

Jan Tarnowski, ppłk „ Waligóra”, „ Lelek” przybrane nazwisko Stanisław Mazurkiewicz ( ur. 1 III 1904 w Barcikowie k/ Słupna pow. Płock, zm. 29 III 1947 w Katowicach, pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach kw. 24 B- 11- 3); s. Stanisława i Wandy z d. Dunin- Mieczyńskiej.

Okres przed 2 wojną światową

Wychował się w rodzinie ziemiańskiej pielęgnującej tradycje patriotyczne. Uczył się w Gimnazjum im. Władysława Jagiełły w Płocku. Mając zaledwie 14 lat był członkiem Polskiej Organizacji Wojskowej. W XI 1918 brał czynny udział w rozbrajaniu żołnierzy niemieckich. Zimą z 1918 na 1919, na krótko powrócił do szkolnej ławy, aby już w II 1919 uciec z domu i przyłączyć się do Oddziału Strzelców Wielkopolskich w Jarocinie.

Po zakończeniu zwycięskiego Powstania Wielkopolskiego wstąpił do Korpusu kadetów nr 2 w Modlinie. Brał udział w wojnie polsko- bolszewickiej 1919-1920. J. Tarnowski został wzięty do niewoli sowieckiej (z której zbiegł) w trakcie niezwykle ważnej, a całkowicie zapomnianej bitwy pod Sarnową Górą w pobliżu Gąsocina i Ciechanowa, stoczonej między 15 a 19 VIII 1920 przez 5 Armię gen. Wł. Sikorskiego a 4 armią sowiecką, która umożliwiła zwycięskie natarcie wojsk polskich znad Wkry.

W 1922 rozpoczął naukę w Szkole Podchorążych Piechoty, skąd w 1923 przeniósł się do Szkoły Podchorążych Artylerii w Toruniu. Ostatecznie, ukończył ze znakomitą drugą lokatą Szkołę Podchorążych Kawalerii w Grudziądzu do której uczęszczał w latach 1924-1926. Awansował do stopnia podporucznika i został przydzielony do 13 Pułku Ułanów Wileńskich, dowodząc w nim początkowo plutonem, potem szwadronem, a po ukończeniu kursu instruktorskiego w 1936 szwadronem szkolnym.

W 1938 ukończył kurs dowódców szwadronów co zaowocowało powierzeniem mu dowodzenia jedynym w Wojsku Polskim 1 Szwadronem Tatarskim stacjonującym w Nowej Wilejce k / Wilna, szczycącym się zielonym „płomieniem” na drzewcach lanc ułańskich i buńczukiem.

Okres 2 wojny światowej i konspiracji

W konspiracji od 1939, w SZP-ZWZ-AK początkowo był komendantem 2 Rejonu (Koło-Powązki) III Obwodu, zaś od IV 1943 został mianowany komendantem III Obwodu-Wola Komendy Okręgu Warszawskiego Armii Krajowej. W tym samym czasie awansował do stopnia majora.

Major Tarnowski przed wybuchem Powstania używał pseudonimu „ Lelek”, po jego wybuchu III Obwód przyjął nazwę „ Waligóra” od pseudonimu d-cy. 2 Rejon III Obwodu Wola toczył niezwykle krwawe walki opóźniające na barykadach przy ul. Wolskiej, Działdowskiej, Płockiej, Górczewskiej, Okopowej i Towarowej.

„Waligóra” został ciężko ranny 8 VIII przy ul. Okopowej i ewakuowany na Stare Miasto, stamtąd przeszedł kanałami do Śródmieścia. Przez cały okres Powstania mimo ran mjr Tarnowski brał czynny udział w walkach. Awansowany za odwagę i osobistą postawę 2 X 1944 na stopień ppłk służby stałej.

Po upadku Powstania przebywał w Stalagu 344-Lamsdorf i w Oflagu II C Woldenberg.

Okres po 2 wojnie światowej

Do Polski powrócił pod przybranym nazwiskiem Stanisław Mazurkiewicz w III 1945 i zatrudnił się w fabryce mydła w Raciborzu. Ujawnił się w III 1947. Wkrótce potem zmarł w katowickim szpitalu.

Odznaczenia

Srebrny Krzyż Orderu Virtuti Militari, Krzyż Walecznych.

Zdjęcia

Tarnowski
Szkoła Podchorążych. Zdjęcie ze zbiorów rodzinnych Stanisława Tarnowskiego

Tarnowski
Jan Tarnowski po upadku Powstania Warszawskiego w obozie jenieckim w Woldenbergu. Zdjęcie ze zbiorów rodzinnych Stanisława Tarnowskiego

Kliknąć dla wyświetlenia mapy
Trasa na urządzeniu mobilnym pokazuje drogę od aktualnego położenia do miejsca pamięci - ...............

Zezwolenie na umieszczenie tabliczki

•  Czy wiesz, że ...