Krzysztof Kamil Baczyński

Krzysztof kamil BaczyńskiKrzysztof kamil Baczyński

Krzysztof Kamil Baczyński ( ur. 22.01.1921 w Warszawie, zm. 4.08.1944 w Warszawie), ps. Jan Bugaj, Emil, Jan Kryski, Krzysztof, Piotr Smugosz, Krzysztof Zieliński, Krzyś – polski poeta czasu wojny, podchorąży, żołnierz AK, podharcmistrz Szarych Szeregów.

Okres przed II wojną światową

Krzysztof Kamil Baczyński należał do pierwszego pokolenia urodzonego w wolnej i niepodległej Ojczyźnie. W 1931 r. rozpoczął naukę w Gimnazjum im. Stefana Batorego – kierunek humanistyczny, gdzie w 1939 uzyskał świadectwo dojrzałości. W szkole należał do tajnego radykalnego ugrupowania Spartakus (od 1937 w komitecie wykonawczym organizacji, od 1938 współredaktor jej pisma "Strzały"). Wiadomo, że Baczyński nie tylko biernie należał do Spartakusa, ale brał czynny udział w akcji popierającej strajk nauczycielski - podobno organizował na czas strajku absencje uczniów w szkołach. Innym razem dostarczał wałówek strajkującym robotnikom. Z tego okresu pochodzi jego pierwszy znany wiersz "Wypadek przy pracy" (1936). (Zaświadcza o tym matka poety uwagą na odwrocie rękopisu: " Pierwszy wiersz Krzycha - 1936. 15lat").
Po zdaniu matury w 1939 r. Baczyński szykował się na studia w warszawskiej ASP, a dzięki pomocy Fernauda, poety i lektora na Uniwersytecie Lwowskim miał szansę na studia we Francji. Wszystko było już załatwione, wiza gotowa - na przeszkodzie stanęła śmierć ojca i wojna. Śmierć ojca przyszła niespodziewanie. Matka załamała się zupełnie. Krzysztof, jeszcze przed paroma tygodniami otaczany w domu pieczołowitą troską, musiał się z dnia na dzień stać dorosły.

Okres okupacji i Powstania Warszawskiego

Prosto ze szkoły wkroczył w wojnę. Lewicowe ciągoty znajdują jeszcze echo w pierwszym jej okresie, Krzysztof był członkiem socjalistycznej grupy "Płomienie", ale wkrótce nastąpił wyraźny zwrot w poglądach na świat i życie - to procesy moskiewskie lat trzydziestych, przebieg działań wojennych we wrześniu 1939 i tragiczne losy oficerów polskich uwięzionych w ZSRR przyniosły otrzeźwienie.
Krótko uczęszczał do Miejskiej Szkoły Sztuk Zdobniczych i Malarskich im. C.K. Norwida. Od 1940 publikował konspiracyjne tomiki wierszy (m.in. pod pseudonimem Jan Bugaj), a także anonimowo w podziemnych antologiach i czasopismach ("Dzień Warszawski", "Miesięcznik Literacki"). Jako poeta współpracował z referatem literackim Podwydziału Propagandy Mobilizacyjnej "Rój" Biura Informacji i Propagandy AK.
Od jesieni 1942 studiował polonistykę na tajnych kompletach Uniwersytetu Warszawskiego, gdzie w grudniu 1941 r. poznał Barbarę Drapczyńską, dziewczynę, której poezja polska zawdzięcza - zdaniem Kazimierza Wyki - najpiękniejsze swoje erotyki. Pobrali się pół roku później w kościele na Solcu. Po ślubie młodzi zamieszkali w wynajętym, dwuizbowym lokalu nr 83, przy ulicy Hołówki 3 naprzeciw klatki, gdzie wcześniej Krzysztof mieszkał z matką.
Krzysztof kamil Baczynski

Barbara Drapczyńska – żona poety


W czasie okupacji był w komitecie redakcyjnym wydawanego między grudniem 1943 r. a kwietniem 1944 r. miesięcznika literacko-społecznego "Droga" tworzonego przez grupę młodzieży akademickiej. Otrzymywał stypendia z konspiracyjnych funduszów literackich. Latem 1943 r. wstąpił do Harcerskich Grup Szturmowych AK. Ukończył turnus Szkoły Podchorążych Rezerwy Piechoty "Agricola" ze stopniem starszego strzelca podchorążego rezerwy piechoty. Od 1943 był sekcyjnym w 2. plutonie "Alek" 2. kompanii "Rudy" batalionu "Zośka", od lipca 1943 zastępcą dowódcy 3. plutonu 3. kompanii batalionu "Parasol".
W chwili wybuchu powstania warszawskiego nie zdołał dotrzeć do swojego plutonu, walczył w okolicy Placu Teatralnego. Krzysztof poległ w czwartym dniu Powstania Warszawskiego, zginął od kuli niemieckiego snajpera.

Krzysztof kamil Baczynski

Głaz upamiętniający miejsce powstańczego grobu Krzysztofa Baczyńskiego ( dziedziniec za bramą dawnego ratusza – pałacu Jabłonowskich)
Krzysztof kamil Baczynski

Tablica upamiętniająca śmierć K. K. Baczyńskiego (narożnik Pałacu Blanka, ul. Senatorska 14)


31 sierpnia sanitariuszka "Barbara" - Barbara Baczyńska, przebiegając ulicą dostała odłamkiem "krowy", moździerza niemieckiego, który trafił w szybę i niewielki odprysk szkła ugodził ją w głowę. Umierając ściskała w ręku tomik wierszy męża i dyplom podchorążówki. Zmarła 1 września 1944 r.
Pochowani zostali w jednym grobie na Powązkach Wojskowych pomiędzy kwaterami „Zośki” i „Parasola” (A22-5-25)
Krzysztof kamil Baczynski



Uzupełnienia

W życiu Krzysztofa Baczyńskiego był też pies. A właściwie dwa psy. Najpierw był ukochany foksterier Fred, a gdy jako staruszek dokonał swego żywota, zastąpił go piękny, złotobrązowy spaniel Dan, towarzysz młodzieńczych wypraw swego pana, adresat dedykacji w poświęconym mu znanym wierszu Baczyńskiego "Z psem".
Krzysztof kamil Baczynski

Krzysztof Baczyński z ukochanym psem Fredem


Czy wiesz, że ...