Lucjan Zygmunt Giżyński

Giżyski

Lucjan Zygmunt Giżyński kpt. „ Gozdawa”, Zamarstynowski” (ur. 20 V 1909 w Śródborzu, pow. Płońsk, zm. 5 VII 1946 w Jerozolimie, pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach 8B-6-26) s. Józefa i Józefy z d. Gierzyńskiej. W czasie okupacji używał nazwiska Łuczkiewicz.

Okres przed 2 wojną światową

Uczył się w gimnazjum w Płońsku, maturę zdał w 1930 w Warszawie. W latach 1930-1933 uczęszczał do Szkoły Podchorążych Piechoty w Ostrowi-Komorowie. Dowodził plutonem i kompanią 35 Pułku Piechoty w Brześciu. Awansowany do stopnia porucznika w 1936 i na krótko przeniesiony do Batalionu Stołecznego w Warszawie. W IV 1937 powrócił do 35 Pułku Piechoty, skąd został odkomenderowany na stanowisko d-cy kompanii „ Zastrowicze” batalionu KOP „ Ludwikowo” na Polesiu, gdzie służył do wybuchu wojny.

Okres 2 wojny światowej i konspiracji

W czasie kampanii wrześniowej 1939 dowodził plutonem a następnie 7 kompanią III batalionu 96 Pułku Piechoty 38 rez. DP Armii „Karpaty”, składającej się z głównie z polesko-wołyńskich batalionów KOP. 21 IX po rozwiązaniu Frontu Południowego pod Hołoskiem przedostał się do broniącego się jeszcze Lwowa. Po kapitulacji miasta przed oddziałami Armii Czerwonej 22 IX, ukrywał się na Zamarstynowie. Ze Lwowa przyjechał do Warszawy, gdzie mieszkał pod fałszywym nazwiskiem przy ul. Bielańskiej i Tłomackiem.

W konspiracji od IV 1940 w organizacji Komenda Obrońców Polski, następnie w org. Miecz i Pług. Od 1941 wykładowca w konspiracyjnej szkole podchorążych. Jesienią 1943, po L. Fajerze objął d-ctwo nad Batalionem Praskim zwanym od wiosny 1944 Batalionem im. S. Czarnieckiego a w Powstaniu Warszawskim Batalionem „ Gozdawa” od pseudonimu swojego d-cy. Batalion organizacyjnie należał do 4 Rejonu I Obwodu Śródmieście Zgrupowania AK „ Łukasiński”.

W pierwszych dniach Powstania Batalion „Gozdawa” bronił wschodniej części Starego Miasta i był jednym z najliczniejszych oddziałów powstańczych. Od 7 VIII w Grupie „ Północ”. Między 3 VIII a 9 VIII kpt. Giżzyński był faktycznym d-cą Starówki; od 10 VIII dowodził obroną odcinka między Pl. Zamkowym a Pl. Teatralnym. Po ewakuacji 1 IX i 2 IX Starego Miasta do Śródmieścia Północ, kierował pododcinkiem między: Świętokrzyską, Marszałkowską, Al. Jerozolimskimi, Nowym Światem. Wykrwawione oddziały staromiejskie po ośmiodniowym szturmie zostały wycofane z linii bezpośrednich walk na krótki odpoczynek. Batalion „ Gozdawa” z powodu ogromnych strat został przeformowany na kompanię. Pozycje, których bronił nigdy nie zostały zdobyte przez Niemców.

Okres po 2 wojnie światowej

Po upadku Powstania kpt. Girzyński trafił do Oflagu VII A Murnau, a po wyzwoleniu 29 IV 1945 przez armię amerykańską wcielony do 13 batalionu strzelców 5 Kresowej DP 2 KP PSZ we Włoszech. Chory na gruźlicę, leczył się w 8 Szpitalu Polskim w El- Cantara w Egipcie, a od II 1946 w Jerozolimie. Zmarł 5 VII 1946, pochowany na brytyjskim cmentarzu wojskowym w Ramleh (obecnie Izrael).

Odznaczenia

Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari, Krzyż Walecznych.

Zdjęcia

Giżyński
Giżynski Lucjan w mundurze oficera 35. pp

•  Batalion Armii Krajowej "Gozdawa"

Kliknąć dla wyświetlenia mapy
Trasa na urządzeniu mobilnym pokazuje drogę od aktualnego położenia do miejsca pamięci - ...............

Zezwolenie na umieszczenie tabliczki

•  Czy wiesz, że ...